Interocepcja i intuicja: co ciało wie, zanim wie to umysł

Interocepcja i intuicja opisują to samo zjawisko, obserwowane z dwóch różnych odległości. Interocepcja to zmysł, jakim dysponuje twój układ nerwowy wobec własnego stanu wewnętrznego — bicia serca, oddechu, trzewi, temperatury, napinania się i rozluźniania mięśni. Intuicja to moment, w którym ta informacja dociera do świadomości, mając już postać werdyktu, bez rozumowania, które ją wytworzyło. Nie doszedłeś myślą do wniosku coś tu jest nie tak. Twoje ciało już oddało głos, a umysł przybył z opóźnieniem, trzymając w rękach wynik.

To nie mistycyzm. To jedno z lepiej udokumentowanych odkryć współczesnej neuronauki i niesie ze sobą konsekwencję, której większość tekstów o dobrostanie milcząco unika: jeśli ciało rejestruje coś, zanim umysł to nazwie, to relacja umysłu na temat tego, dlaczego czujesz to, co czujesz, nie jest sprawozdaniem. To rekonstrukcja — często trafna, czasem pewna siebie fikcja.

Ta konsekwencja jest tematem niniejszego eseju. Nie chodzi o zaufaj swojemu ciału — radę na tyle ogólnikową, że bezużyteczną. Chodzi o coś bardziej wymagającego: co dokładnie mówi ci ciało, skąd wiedziałbyś, że się myli, i jaki rodzaj praktyki rzeczywiście poprawia sam sygnał, a nie tylko opowieść, którą o nim snujesz.

Co tu znajdziesz

• Czym naprawdę jest interocepcja
• Jak na tę kwestię patrzy Ad Unum
• Problem introspekcji: dlaczego nie możesz po prostu zapytać samego siebie
• Trzy różne zjawiska, które nazywamy świadomością ciała
• Skąd biorą się przeczucia — i kiedy zasługują na zaufanie
• Kiedy ciało się myli
• Ciało predykcyjne: doznanie jako hipoteza
• Co to zmienia w praktyce
• Jedno, widziane od wewnątrz
• Najczęściej zadawane pytania
• Źródła

Czym Naprawdę Jest Interocepcja

Interocepcja to percepcja wewnętrznego stanu fizjologicznego ciała — sygnały doprowadzające, które niosą informacje z narządów, naczyń i tkanek do mózgu, oraz sposób, w jaki ta informacja staje się odczuciem. Współczesny kształt temu pojęciu nadał w dużej mierze neuroanatom A.D. (Bud) Craig, który argumentował, że interocepcja nie jest niewyraźnym szumem w tle, lecz prawdziwym systemem sensorycznym, z własnymi szlakami, własnym korowym przeznaczeniem w wyspie (insuli) oraz własną relacją z emocjami i poczuciem siebie (Craig, 2002; Craig, 2009).

Twierdzenie Craiga było ostrzejsze niż „ciało wpływa na nastrój”. Zaproponował, że kora przedniej wyspy buduje na bieżąco reprezentację fizjologicznego ja i że to właśnie z tej reprezentacji zbudowane jest subiektywne odczucie. Zgodnie z tym ujęciem emocja nie jest myślą z cielesnym echem. Jest bliżej odwrotności: to odczytany stan ciała.

Zobacz, jak zwyczajne jest to zjawisko, gdy zaczniesz je zauważać. Wchodzisz do pokoju i coś kurczy się w twojej klatce piersiowej, zanim rozpoznałeś choćby jedną twarz. Czytasz e-mail i twoja szczęka zaciska się, zanim skończyłeś czytać drugie zdanie. Poznajesz kogoś nowego i twój oddech się zmienia. W każdym z tych przypadków ciało już zareagowało na pewien wzorzec, i dopiero potem pojawia się język, by wyjaśnić tę reakcję — zwykle wskazując na to, co akurat jest najwygodniej dostępne.

Interocepcja to nie to samo co wrażliwość

Częstym błędem jest traktowanie interocepcji jako pojedynczego pokrętła, które u jednych osób jest ustawione wysoko, a u innych nisko. Dowody nie potwierdzają takiego obrazu, a ta korekta ma ogromne znaczenie dla każdego, kto poważnie zajmuje się pracą z ciałem. Wrócimy do tego szczegółowo poniżej.

Jak Na Tę Kwestię Patrzy Ad Unum

Aby precyzyjnie określić terminy używane w tym artykule:

Ad Unum Experience to podstawowy program Reconnective Academy International: ustrukturyzowane spotkanie z własnym polem percepcyjnym i energetycznym, nauczane stacjonarnie i online, nastawione na bezpośrednie doświadczenie, a nie na wiarę. Nie wymaga od uczestników przyjęcia jakiejkolwiek doktryny. Prosi ich o to, by zauważali, co się dzieje, i opisywali to szczerze — także wtedy, gdy nic się nie dzieje.

Ad Unum Energy Healing to szkolenie na poziomie praktyka, zbudowane na tym fundamencie: zdyscyplinowane podejście do pracy z polem drugiej osoby, z wyraźną uwagą poświęconą etyce, granicom i ograniczeniom tego, co taka praktyka w ogóle może twierdzić. To praktyka dobrostanu i świadomości. Jest komplementarna wobec opieki medycznej i psychologicznej i nigdy nie stanowi jej substytutu.

Filozofia Jedni — rama Ad Unum — zakłada, że separacja jest założeniem roboczym, a nie ostatecznym faktem, oraz że ruch od splątania przez fuzję do jedności i z powrotem do zróżnicowanej formy stanowi kształt rozwoju, a nie jego zniesienie. Pełniejsze omówienie znajdziesz na stronie filozofia.

Interocepcja ma znaczenie dla wszystkich trzech obszarów, ponieważ jest najbardziej konkretnym miejscem, w którym można zadać pytanie „co naprawdę dzieje się teraz we mnie, zanim zdecyduję, co to znaczy?” — bez uciekania się do metafory.

Problem Introspekcji: Dlaczego Nie Możesz Po Prostu Zapytać Samego Siebie

W 1977 roku Richard Nisbett i Timothy Wilson opublikowali artykuł, którego tytuł jest zarazem jego tezą: Telling More Than We Can Know (Mówimy więcej, niż możemy wiedzieć). W serii badań odkryli, że ludzie proszeni o wyjaśnienie własnych osądów regularnie tworzyli wyjaśnienia pewne siebie, spójne, płynne — i wykazywalnie oderwane od czynników, które faktycznie te osądy ukształtowały. Uczestnicy, na których wpłynął efekt pozycji, wskazywali na jakość. Uczestnicy, na których wpłynął poprzedzający bodziec, podawali powody niemające z nim nic wspólnego.

Odkrycie nie polegało na tym, że ludzie kłamią. Polegało na tym, że mechanizm wytwarzający osąd i mechanizm wytwarzający relację z tego osądu to dwa różne mechanizmy, a ten drugi nie ma uprzywilejowanego dostępu do pierwszego. On wnioskuje. Korzysta z prawdopodobnych teorii na temat tego, co zwykle co powoduje. Czasem te teorie są trafne, i dlatego introspekcja działa na tyle dobrze, by przetrwać.

Filozof Eric Schwitzgebel poszedł dalej w tekście The Unreliability of Naive Introspection (2008), argumentując, że nawet nasze relacje na temat aktualnego doświadczenia świadomego — nie jego przyczyn, lecz samego doświadczenia — są znacznie mniej wiarygodne, niż się wydaje. Zapytaj samego siebie, czy twoje pole widzenia jest ostre na brzegach. Zapytaj samego siebie, czy właśnie doświadczasz emocji, a jeśli tak, to o jakim natężeniu. Pewność, z jaką większość ludzi odpowiada, nie ma pokrycia w trafności ich odpowiedzi. Hasło Stanford Encyclopedia of Philosophy poświęcone introspekcji szczegółowo przedstawia teren tej debaty.

To powinno zaniepokoić każdego, kto uczy pracy wewnętrznej. Znaczna część rozwoju osobistego opiera się na założeniu, że jeśli wystarczająco się wyciszysz i będziesz wystarczająco szczery, odkryjesz prawdę o sobie. Badania mówią, że szczerość nie jest wąskim gardłem. Możesz być całkowicie szczery i całkowicie w błędzie, nie czując od środka żadnej różnicy.

Właśnie dlatego liczy się ciało. Sygnały interoceptywne nie są odporne na błędy — do tego jeszcze wrócimy — ale stanowią przynajmniej inne źródło, z innymi trybami zawodności. Gdy twoja relacja o sobie i twoja fizjologia się nie zgadzają, dowiedziałeś się czegoś, czego nie mogłeś nauczyć się z żadnego z tych źródeł z osobna.

Trzy Różne Zjawiska, Które Nazywamy Świadomością Ciała

Oto zapowiadana wcześniej korekta i jest to pojedyncze najbardziej praktycznie użyteczne odkrycie w całej tej literaturze.

Sarah Garfinkel i współpracownicy (2015) wykazali, że to, co swobodnie nazywamy „byciem w kontakcie z własnym ciałem”, to co najmniej trzy dające się rozdzielić zjawiska:

• Dokładność interoceptywna — obiektywna sprawność. Czy potrafisz faktycznie wykryć własne bicie serca, sprawdzone względem rzeczywistego pomiaru?
• Wrażliwość interoceptywna — samoocenione przekonanie. Jak bardzo dostrojony do swojego ciała myślisz, że jesteś?
• Świadomość interoceptywna — kalibracja metapoznawcza. Czy twoja pewność podąża za twoją trafnością? Gdy czujesz się pewny, czy masz rację częściej?

Te wymiary się rozchodzą. Osoba może uzyskać słaby wynik w obiektywnym teście, jednocześnie deklarując wysokie dostrojenie do ciała, i czuć się przy tym całkowicie pewna. Ta kombinacja — niska dokładność, wysoka wrażliwość, słaba kalibracja — nie jest rzadkością. Można wręcz argumentować, że to modalny stan kogoś, kto spędził kilka lat w praktyce zorientowanej na ciało, nie mając żadnej informacji zwrotnej, która mogłaby mu zaprzeczyć.

Przeczytaj to jeszcze raz, bo to szczere sedno tego artykułu. Przekonanie, że dobrze słuchasz swojego ciała, nie jest dowodem na to, że rzeczywiście tak jest. To osobna zmienna i może być wysoka, podczas gdy pozostałe są niskie.

Wielowymiarowa Ocena Świadomości Interoceptywnej (Multidimensional Assessment of Interoceptive Awareness, Mehling i in., 2012) próbowała jeszcze bardziej rozłożyć na czynniki stronę samoopisową, odróżniając zauważanie od nierozpraszania się, od niemartwienia się, od zaufania, od świadomości emocjonalnej. Te wymiary również zmieniają się niezależnie od siebie. Ktoś może dostrzegać doznanie cielesne bardzo wyraźnie i w ogóle mu nie ufać. Ktoś inny może ufać mu całkowicie, dostrzegając bardzo niewiele.

Dlaczego to powinno zmienić sposób nauczania pracy z ciałem

Jeśli dokładność, przekonanie i kalibracja to trzy odrębne zmienne, to praktyka, która zwiększa wyłącznie przekonanie, coś osiągnęła — ale nie to, co deklaruje. Wytworzyła pewność siebie. Pewność siebie w odniesieniu do niepoprawionego sygnału jest gorsza niż jej brak, ponieważ usuwa wątpliwość, która skłoniłaby do sprawdzenia.

Praktyka, która traktuje to poważnie, wbudowuje w siebie sposoby na to, by się mylić. Domaga się konkretnych przewidywań, a nie ogólnych wrażeń. Zauważa sesje, w których wyczute odczucie donikąd nie prowadziło. Traktuje pewność praktykującego jako dane o praktykującym, a nie jako dowód dotyczący świata.

Skąd Biorą Się Przeczucia — I Kiedy Zasługują Na Zaufanie

Hipoteza znaczników somatycznych Antonia Damasio (1996) zaproponowała mechanizm wyjaśniający, dlaczego stany cielesne funkcjonują jako szybkie oceny. Zgodnie z tym ujęciem przeszłe doświadczenia pozostawiają ślady fizjologiczne powiązane z ich rezultatami; gdy sytuacja przypomina jedno z tych doświadczeń, powiązany z nim stan cielesny zostaje częściowo reaktywowany, obciążając wybór jeszcze przed zakończeniem namysłu. Przeczucie nie jest komunikatem z innego miejsca. To skompresowana pamięć, dostarczona w jedynym formacie, który dociera wystarczająco szybko, by był użyteczny.

To wyjaśnia jednym pociągnięciem zarówno moc intuicji, jak i jej ograniczenia. Skompresowana pamięć jest znakomita, gdy twoja historia zawiera przypadki istotne dla sytuacji. Jest bezwartościowa — gorzej, aktywnie wprowadza w błąd — gdy takich przypadków nie zawiera, ponieważ kompresja nie sygnalizuje luk w tym, co skompresowała.

Daniel Kahneman i Gary Klein, którzy przez lata publicznie nie zgadzali się co do tego, czy warto ufać intuicji ekspertów, ostatecznie napisali wspólny artykuł, próbując rozstrzygnąć spór (2009). Ich wniosek okazał się bardziej użyteczny niż którekolwiek z pierwotnych stanowisk. Intuicja staje się wiarygodna pod dwoma warunkami: środowisko musi być na tyle regularne, by dawało się przewidzieć, a dana osoba musi mieć okazję nauczyć się tych prawidłowości poprzez praktykę z informacją zwrotną.

Oba warunki naraz. Strażak odczytujący budynek spełnia oba — pożary zachowują się na tyle prawidłowo, a informacja zwrotna jest natychmiastowa i jednoznaczna. Klinicysta odczytujący pacjenta często spełnia oba. Osoba wybierająca akcje giełdowe spełnia drugi warunek bez pierwszego, i dlatego dekady doświadczenia dają pewność siebie bez trafności.

Niewygodne zastosowanie

Zastosuj teraz ten test do pracy wewnętrznej, uczciwie. Czy ta dziedzina jest regularna? Częściowo — ciała pod wieloma względami zachowują się prawidłowo. Czy informacja zwrotna jest jasna i szybka? Często nie. Jeśli podczas sesji wyczuwasz coś, a druga osoba temu nie zaprzecza, i nic mierzalnego z tego nie wynika, nie otrzymałeś niemal żadnej informacji. Zrób to tysiąc razy, a będziesz miał tysiąc powtórzeń i bardzo niewiele nauki.

To nie jest argument przeciwko praktyce. To argument za tym, by projektować praktykę tak, aby informacja zwrotna w ogóle istniała. Powiedz, czego się spodziewasz, zanim się dowiesz. Prowadź jakiś zapis. Zauważaj chybienia z taką samą uwagą jak trafienia, co wymaga wysiłku właśnie dlatego, że pamięć nie przechowuje ich z równą wagą. Każdy, kto buduje poważną dyscyplinę rozwoju osobistego, powinien uznać to za absolutnie niepodlegające dyskusji.

Kiedy Ciało Się Myli

Uczciwe ujęcie tematu musi obejmować przypadki, w których sygnał cielesny wprowadza w błąd, ponieważ są one częste i niosą konsekwencje.

Lęk jest tego najwyraźniejszym przykładem. W panice sygnały interoceptywne nie są nieobecne — są wzmocnione i interpretowane katastroficznie. Przyspieszone tętno jest realne. Błędem jest odczytanie go jako zagrożenia. Ktoś, komu w takim stanie powie się „słuchaj swojego ciała”, będzie uważniej wsłuchiwał się w sygnał, który już jest błędnie odczytywany, a taka rada tylko pogarsza sytuację.

Khalsa i współpracownicy (2018) dokonali przeglądu rosnącej liczby dowodów łączących zaburzenia interoceptywne ze stanami z zakresu psychiatrii — lękiem, depresją, zaburzeniami odżywiania, uzależnieniem — i zwrócili uwagę, że zależność ta przebiega w kilku kierunkach. Czasem sygnał jest osłabiony. Czasem jest wzmocniony. Czasem jest dokładny, lecz interpretowany przez ramę, która czyni go nie do zniesienia.

Trauma dodaje kolejną warstwę. Ciało, które nauczyło się traktować określone doznanie jako zagrożenie, będzie nadal wydawać ten sam werdykt długo po tym, jak zagrożenie minęło, a werdykt ten będzie odczuwany dokładnie tak samo bezpośrednio i autorytatywnie jak trafny. Od środka nie ma fenomenologicznej etykiety odróżniającej jedno jako wspomnienie, a drugie jako percepcję.

Odpowiedzialne sformułowanie brzmi więc nie „twoje ciało wie najlepiej”. Jest węższe i bardziej użyteczne: twoje ciało wie coś, wcześniej niż wie to twój umysł, a to, co wie, wymaga interpretacji, która może zawieść. Każdy, kto pracuje na tym terenie, powinien wiedzieć, kiedy się zatrzymać i skierować kogoś do wykwalifikowanego klinicysty — i powinien mówić o tym otwarcie, uczniom i klientom, zamiast traktować tę granicę jako niezręczne zastrzeżenie prawne.

Ciało Predykcyjne: Doznanie Jako Hipoteza

Ujęcie interoceptywnego wnioskowania Anila Setha (2013) przekształca to wszystko w ramach przetwarzania predykcyjnego. Zgodnie z tym poglądem mózg nie odbiera biernie sygnałów cielesnych i ich nie odczytuje. Nieustannie generuje przewidywania dotyczące tego, jaki powinien być jego stan wewnętrzny, i przetwarza głównie rozbieżności — miejsca, w których świat nie zgadza się z prognozą.

Odczucie, zgodnie z tym ujęciem, nie jest surowymi danymi. To najlepsza aktualna hipoteza mózgu na temat stanu ciała, ważona tym, jak bardzo wiarygodne mózg spodziewa się, że będzie każde źródło. Oznacza to, że dwie osoby otrzymujące identyczny sygnał doprowadzający mogą naprawdę odczuwać coś innego, ponieważ docierają do tej sytuacji z różnymi wcześniejszymi założeniami (priorami).

Implikacja dla praktyki jest precyzyjna i nieco otrzeźwiająca. Gdy praktyka zmienia to, co czujesz, mogła zmienić sygnał albo mogła zmienić przewidywanie. Oba są realnymi zmianami — przesunięty prior to nie nic, zmienia doświadczenie i zachowanie. Ale to różne twierdzenia, a ich mylenie jest sposobem, w jaki uczciwe praktyki dryfują w stronę nadmiernych deklaracji. Dział nauka tej strony omawia to rozróżnienie znacznie szerzej i jest to to samo rozróżnienie, które oddziela staranną pracę od tego rodzaju dyskursu, który dyskurs o energii i uzdrawianiu zbyt często zaciera.

Szerszy kontekst filozoficzny — idea, że poznanie nie jest procesem zachodzącym w głowie, która jedynie posiada ciało — został przedstawiony w haśle Stanford Encyclopedia poświęconym poznaniu ucieleśnionemu.

Co To Zmienia W Praktyce

Wynikają z tego cztery rzeczy i mają charakter operacyjny, a nie inspiracyjny.

1. Trenuj rozróżnianie, nie tylko uwagę

„Zauważ swoje ciało” wytwarza uwagę. Sama uwaga zwiększa wrażliwość — wymiar przekonania — niekoniecznie dotykając dokładności. Rozróżnianie jest czymś innym: czy to napięcie jest w klatce piersiowej, czy w gardle? Czy jest stałe, czy pulsuje? Czy zmienia się wraz z oddechem i jak szybko? Konkretne pytania mają odpowiedzi, które mogą być błędne, i właśnie to czyni je edukacyjnymi.

2. Przewiduj, a potem sprawdzaj

Zanim informacja dotrze, powiedz, czego się spodziewasz. Zanim druga osoba się odezwie, nazwij, co wyczuwasz. Zapisz to, jeśli warunki na to pozwalają. Bez przewidywania ustalonego z góry nie ma niczego, czemu rzeczywistość mogłaby zaprzeczyć, a bez zaprzeczenia nie ma nauki — jest tylko gromadzenie.

3. Śledź kalibrację, nie tylko trafienia

Prowadź przybliżoną liczbę przypadków, w których czułeś pewność i się myliłeś. Ta liczba mówi o twojej umiejętności więcej niż jakakolwiek liczba potwierdzeń, ponieważ potwierdzenia to i tak to, co pamięć zachowuje sama z siebie.

4. Oddziel doznanie od jego opowieści

Doznanie jest stosunkowo godne zaufania jako zdarzenie. Interpretacja to kolejny krok i to właśnie w nim wkracza wcześniejsze przekonanie, nastrój i oczekiwanie. Utrzymywanie tych dwóch elementów osobno — jest nacisk za moim mostkiem kontra to znaczy, że ona coś przede mną ukrywa — to umiejętność, której można się nauczyć, i pojedynczy najbardziej ochronny nawyk w tego rodzaju pracy. Nasze kursy traktują to jako kompetencję podstawową, a nie zaawansowane dopracowanie.

Jedno, Widziane Od Wewnątrz

Istnieje powód, dla którego ten materiał należy do ramy Ad Unum, a nie stoi obok niej jako zapożyczona nauka.

Filozofia Jedni nie twierdzi, że rozróżnienia są iluzją. Twierdzi, że separacja jest założeniem roboczym — ogromnie użytecznym, lecz nieostatecznym. Interocepcja to miejsce, w którym to twierdzenie przestaje być abstrakcyjne, ponieważ interocepcja to zmysł, w ramach którego granica między jaźnią a światem jest wykazywalnie konstrukcją, a nie czymś danym. Wyspa buduje model fizjologicznego ja; ten model ma krawędzie; te krawędzie są wykreślane przez mózg zgodnie z tym, co przewiduje, i mogą zostać wykreślone na nowo. To jest mierzalne. Dzieje się w eksperymentach z gumową ręką i w codziennym życiu.

Oznacza to, że ruch opisywany w terminach Ad Unum — splątanie, fuzja, jedność i powrót do zróżnicowanej formy — ma dostępną prostą interpretację. Splątanie to odkrycie, że granica jest przepuszczalna. Fuzja to to, co się dzieje, gdy uwaga przestaje jej pilnować. Jedność to stan, w którym model tymczasowo przestaje wyznaczać tę linię. A powrót ma największe znaczenie ze wszystkich, ponieważ osoba, która nie potrafi wrócić, nie przekroczyła granicy. Utraciła użyteczne narzędzie.

Właśnie dlatego Ad Unum Experience jest zbudowane wokół powrotu równie celowo, jak wokół rozpuszczenia. Celem nie jest pozostanie w jedności. Celem jest osoba, która potrafi celowo poruszać się między stanami i która po drugiej stronie tego ruchu jest bardziej, a nie mniej, zdolna do działania.

Dlaczego ta interpretacja odmawia łatwego pocieszenia

Łatwa wersja tej nauki mówi, że granica nie jest realna, a zatem jesteś już wolny. Trudniejsza i prawdziwsza wersja mówi, że granica jest skonstruowana, co oznacza, że jest zarazem zmienna i potrzebna — a umiejętność polega na rozpoznaniu, jaka obecnie musi być. Praktyka, która wyłącznie rozpuszcza, wytwarza ludzi spokojnych i niezdolnych do działania. Praktyka, która nigdy nie rozpuszcza, wytwarza ludzi skutecznych, których nigdy nic w nich samych nie zaskakuje.

Interocepcja, potraktowana poważnie, utrzymuje uczciwość filozofii jedności. Dostarcza jej czegoś, w czym może się mylić.

Najczęściej Zadawane Pytania

Czym jest interocepcja w prostych słowach?

Interocepcja to twój zmysł własnego wewnętrznego stanu cielesnego — bicia serca, oddechu, głodu, temperatury, napięcia mięśniowego, doznań trzewnych. To prawdziwy system sensoryczny, odrębny od pięciu zmysłów zewnętrznych, z dedykowanymi szlakami nerwowymi, które zbiegają się w korze wyspy. To surowy materiał, z którego zbudowane są emocje i przeczucia.

Czy intuicja to to samo co interocepcja?

Nie. Interocepcja to odczuwanie; intuicja to osąd, który dociera już uformowany, często zbudowany częściowo z informacji interoceptywnej. Intuicja może czerpać jednocześnie z sygnału cielesnego, rozpoznawania wzorców i pamięci. Te dwa zjawiska są ze sobą blisko powiązane, ale nie są tożsame, a ich mylenie utrudnia zauważenie, kiedy intuicja opiera się na czymś innym niż prawdziwy dowód cielesny.

Czy interocepcję można trenować?

Uczciwa odpowiedź brzmi, że dowody wyraźniej potwierdzają możliwość trenowania wymiarów zauważania i interpretowania niż duże poprawy w surowej dokładności detekcji. Praktyki polegające na utrzymywanej uwadze wobec doznań cielesnych wiarygodnie zmieniają samoocenianą świadomość ciała; czy istotnie poprawiają obiektywną dokładność, wciąż jest przedmiotem aktywnych badań. Trening obejmujący informację zwrotną — przewidywanie, a potem sprawdzanie — ma lepsze wsparcie badawcze niż trening polegający wyłącznie na uwadze.

Dlaczego introspekcja jest niewiarygodna?

Ponieważ procesy generujące osąd i procesy generujące wyjaśnienie tego osądu są odrębne. Jak pokazali Nisbett i Wilson, ludzie z pewnością siebie podają powody, które wykazywalnie na nich nie wpłynęły, ponieważ wyjaśnianie działa poprzez wnioskowanie z prawdopodobnych teorii, a nie poprzez bezpośredni dostęp. Szczerość tego nie naprawia, ponieważ błąd zachodzi, zanim uczciwość w ogóle staje się istotna.

Czy zawsze powinienem/powinnam ufać swojemu przeczuciu?

Nie, a użyteczny test jest konkretny. Kryteria Kahnemana i Kleina mówią, że intuicja staje się wiarygodna, gdy dziedzina jest na tyle regularna, by dało się jej nauczyć, i gdy miałeś powtarzaną praktykę z szybką, jasną informacją zwrotną. Tam, gdzie oba warunki są spełnione, przeczucie bywa znakomite. Tam, gdzie brakuje drugiego, doświadczenie wytwarza pewność siebie bez trafności, co od środka odczuwa się identycznie.

Czy praktyka oparta na ciele może zastąpić leczenie medyczne lub psychologiczne?

Nie. Praktyki tego rodzaju dotyczą dobrostanu, świadomości i sensu. Są komplementarne i nigdy nie stanowią substytutu opieki medycznej lub psychologicznej. Każdy, kto ma zdiagnozowane schorzenie, nowy lub niewyjaśniony objaw, bądź istotne cierpienie psychiczne, powinien pracować z wykwalifikowanym klinicystą. Odpowiedzialny nauczyciel mówi to wprost i kieruje do specjalisty, gdy takie skierowanie jest wskazane.

Jak to się łączy z filozofią Ad Unum?

Interocepcja to miejsce, w którym granica między jaźnią a światem staje się obserwowalną konstrukcją, a nie metafizycznym założeniem. Rama Ad Unum zakłada, że separacja jest założeniem roboczym, a nie ostatecznym faktem; badania nad interocepcją pokazują, że model ciała budowany przez mózg naprawdę ma ruchome krawędzie. To daje filozofii jedności coś konkretnego, wobec czego można ją sprawdzić.

Źródła

1. Craig, A.D. (2002). How do you feel? Interoception: the sense of the physiological condition of the body. Nature Reviews Neuroscience, 3, 655–666. https://doi.org/10.1038/nrn894
2. Craig, A.D. (2009). How do you feel — now? The anterior insula and human awareness. Nature Reviews Neuroscience, 10, 59–70. https://doi.org/10.1038/nrn2555
3. Nisbett, R.E. & Wilson, T.D. (1977). Telling more than we can know: Verbal reports on mental processes. Psychological Review, 84(3), 231–259. https://doi.org/10.1037/0033-295X.84.3.231
4. Schwitzgebel, E. (2008). The unreliability of naive introspection. Philosophical Review, 117(2), 245–273. https://doi.org/10.1215/00318108-2007-037
5. Garfinkel, S.N., Seth, A.K., Barrett, A.B., Suzuki, K. & Critchley, H.D. (2015). Knowing your own heart: Distinguishing interoceptive accuracy from interoceptive awareness. Biological Psychology, 104, 65–74. https://doi.org/10.1016/j.biopsycho.2014.11.004
6. Mehling, W.E., Price, C., Daubenmier, J.J., Acree, M., Bartmess, E. & Stewart, A. (2012). The Multidimensional Assessment of Interoceptive Awareness (MAIA). PLoS ONE, 7(11), e48230. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0048230
7. Damasio, A.R. (1996). The somatic marker hypothesis and the possible functions of the prefrontal cortex. Philosophical Transactions of the Royal Society B, 351, 1413–1420. https://doi.org/10.1098/rstb.1996.0125
8. Kahneman, D. & Klein, G. (2009). Conditions for intuitive expertise: A failure to disagree. American Psychologist, 64(6), 515–526. https://doi.org/10.1037/a0016755
9. Seth, A.K. (2013). Interoceptive inference, emotion, and the embodied self. Trends in Cognitive Sciences, 17(11), 565–573. https://doi.org/10.1016/j.tics.2013.09.007
10. Khalsa, S.S., Adolphs, R., Cameron, O.G. et al. (2018). Interoception and mental health: A roadmap. Biological Psychiatry: Cognitive Neuroscience and Neuroimaging, 3(6), 501–513. https://doi.org/10.1016/j.bpsc.2017.12.004
11. Schwitzgebel, E. Introspection. Stanford Encyclopedia of Philosophy. https://plato.stanford.edu/entries/introspection/
12. Shapiro, L. & Spaulding, S. Embodied Cognition. Stanford Encyclopedia of Philosophy. https://plato.stanford.edu/entries/embodied-cognition/

Ten artykuł ma charakter edukacyjny. Dotyczy dobrostanu i świadomości, jest komplementarny wobec opieki medycznej i psychologicznej i nigdy nie stanowi jej substytutu. Jeśli masz obawy dotyczące zdrowia, skonsultuj się z wykwalifikowanym specjalistą.

Guglielmo Poli
Dyrektor Reconnective Academy International
Autor Consciousness and Healing
Założyciel Ad Unum Experience